Hỏi:
Trả lời:
1. Về việc lập và trình bày báo cáo tài chính
Tại khoản 3.1.1 Tài khoản 128- Đầu tư nắm giữ đến ngày đáo hạn trong Phần B của Phụ lục II ban hành kèm theo Thông tư số 99/2025/TT-BTC ngày 27/10/2025 của Bộ trưởng Bộ Tài chính hướng dẫn chế độ kế toán doanh nghiệp (Thông tư số 99/2025/TT-BTC) quy định:
“Kế toán khoản đầu tư nắm giữ đến ngày đáo hạn theo mệnh giá
a) Khi chi tiền để mua khoản đầu tư nắm giữ đến ngày đáo hạn (gửi tiền có kỳ hạn, mua trái phiếu, cho vay...), ghi:
Nợ TK 128 - Đầu tư nắm giữ đến ngày đáo hạn
Có các TK 111, 112,... (số tiền thực chi mua khoản đầu tư).
- Trường hợp khoản đầu tư nắm giữ đến ngày đáo hạn nhận lãi trước thì số tiền thực chi mua khoản đầu tư = mệnh giá - số tiền lãi nhận trước cho nhiều kỳ.
- Trường hợp khoản đầu tư nắm giữ đến ngày đáo hạn nhận lãi định kỳ hoặc nhận lãi sau thì số tiền thực chi mua khoản đầu tư theo mệnh giá.
b) Định kỳ, doanh nghiệp ghi nhận tiền lãi khoản đầu tư nắm giữ đến ngày đáo hạn vào doanh thu tài chính của từng kỳ, ghi:
- Đối với nhận lãi trước hoặc nhận lãi sau (kể cả kỳ đáo hạn), ghi:
Nợ TK 128 - Đầu tư nắm giữ đến ngày đáo hạn (trường hợp nhận lãi trước hoặc nhận lãi sau)
Có TK 515 - Doanh thu hoạt động tài chính.
...
c) Cuối thời hạn của khoản đầu tư nắm giữ đến ngày đáo hạn:
- Đối với trường hợp nhận lãi trước hoặc nhận lãi sau, ghi:
Nợ các TK 111, 112,... (số tiền thực thu)
Có TK 128 - Đầu tư nắm giữ đến ngày đáo hạn.
...”
Tại khoản 2 Điều 29 quy định chuyển đổi số dư trên sổ kế toán:
“Các nội dung khác đang phản ánh chi tiết trên các tài khoản có liên quan nếu khác so với Thông tư này thì phải điều chỉnh lại theo quy định của Thông tư này.”
Căn cứ quy định nêu trên tại Thông tư số 99/2025/TT-BTC, việc hạch toán kế toán khoản tiền gửi có kỳ hạn nhận lãi trước có sự thay đổi so với Thông tư số 200/2014/TT-BTC ngày 22/12/2014 của Bộ trưởng Bộ Tài chính hướng dẫn chế độ kế toán doanh nghiệp. Theo đó, giá trị ban đầu của khoản đầu tư nhận lãi trước phản ánh trên Tài khoản 128- Đầu tư nắm giữ đến ngày đáo hạn không bao gồm phần lãi nhận trước mà chỉ ghi nhận theo số tiền thực chi; khoản lãi nhận trước sẽ được định kỳ ghi nhận vào Tài khoản 515- Doanh thu hoạt động tài chính tương ứng với ghi tăng giá trị khoản đầu tư nắm giữ đến ngày đáo hạn tại Tài khoản 128- Đầu tư nắm giữ đến ngày đáo hạn.
Do đó, đối với trường hợp của Quý độc giả, để xử lý chuyển tiếp đối với các khoản đầu tư nhận lãi trước phát sinh từ trước thời điểm Thông tư số 99/2025/TT-BTC có hiệu lực thì doanh nghiệp căn cứ vào thời hạn còn lại của khoản tiền gửi có kỳ hạn tại thời điểm áp dụng Thông tư số 99/2025/TT-BTC để ghi giảm đồng thời số lãi tiền gửi nhận trước nhưng chưa phân bổ trên Tài khoản 3387- Doanh thu chưa thực hiện tương ứng với Tài khoản 128- Đầu tư nắm giữ đến ngày đáo hạn.
Đề nghị Quý độc giả nghiên cứu và thực hiện./.
